Het Algemeen Nederlands Persbureau (ANP) en haar aandeelhouder Chris Oomen en de Universiteit Leiden maken met een schenking de aanstelling van een bijzonder hoogleraar ‘Desinformatie, democratie en factchecking’ aan de Universiteit van Leiden mogelijk. De leerstoel richt zich op de vraag hoe feitelijke informatie en factchecks in tijden van desinformatie, kunstmatige intelligentie en sociale media het publiek effectief kunnen bereiken. Daarbij is er speciale aandacht voor jongeren en laaggeletterden.
Op 28 oktober ondertekenden vertegenwoordigers van het ANP, de Universiteit van Leiden en het Leids Universiteits Fonds (LUF) de overeenkomst in het Academiegebouw in Leiden.
Factchecks die meer mensen bereiken
Desinformatie verspreidt zich op grote schaal en maakt het steeds lastiger dat betrouwbare informatie het publiek bereikt. De bijzonder hoogleraar onderzoekt hoe factchecks en feitelijke informatie effectiever kunnen worden gepresenteerd en verspreid en welke vormen en kanalen, zoals sociale media en AI-toepassingen, daarvoor het meest geschikt zijn.
Martha Riemsma directeur ANP: 'Echt van onecht onderscheiden wordt in deze tijd van desinformatie en AI steeds moeilijker. Dat is ondermijnend voor de samenleving. Het ANP staat aan de basis van het nieuws en begint altijd bij de feiten. We willen met steun van onze aandeelhouder graag bijdragen aan wetenschap die helpt om feitelijk nieuws & informatie in de samenleving te laten landen.’
Wetenschap en journalistiek versterken elkaar
De nieuwe leerstoel bouwt voort op het werk van Nieuwscheckers, het factcheckinitiatief van de Universiteit Leiden dat sinds 2009 wetenschappelijk onderzoek, journalistiek en onderwijs met elkaar verbindt. Door wetenschappelijke inzichten te koppelen aan de dagelijkse praktijk van factchecking, brengt de leerstoel in kaart hoe desinformatie effectief kan worden tegengegaan.
Jaap de Jong, hoogleraar Journalistiek en Nieuwe Media: ‘Een factcheck heeft pas echt effect als die de juiste mensen bereikt en zij de inhoud begrijpen. Dankzij deze bijdrage van het ANP aan deze bijzondere leerstoel kunnen we onderzoeken welke vormen en manieren van verspreiding het meest effectief zijn. Deze kennis delen we met onze studenten en professionals in de journalistiek zodat we de impact van factchecks vergroten.’
De vacature voor de bijzonder hoogleraar wordt binnenkort opengesteld. De beoogde start is in de loop van 2027.
Over het ANP
Het ANP levert dagelijks feitelijke berichten, beeld, radiobulletins, data & graphics en een journalistieke agenda aan vrijwel alle Nederlandse media. Sinds 2021 is het persbureau eigendom van ondernemer en investeerder Chris Oomen. Met deze schenking ondersteunt hij samen met het ANP onderzoek naar een onderwerp dat raakt aan de kern van onafhankelijke journalistiek: betrouwbare informatie.
Meer informatie, mail naar Dagmar den Braasem via dagmar.den.braasem@anp.nl.
